LTS: Bài báo này Hoàng Đạo viết năm 1938 trên Ngày Nay, gần 70 năm, nhưng giá trị thời sự vẫn còn nóng bỏng. Đảo Hoàng Sa, mà người Pháp gọi là Paracels, đã là nguyên nhân tranh chấp giữa nhiều quốc gia thời ấy. Hoàng Đạo đã bình luận một cách tiên tri, rằng hòn đảo ấy "chỉ là của sức mạnh".
Ngày nay, nó còn là kết qủa của sự thần phục và tinh thần nhược tiểu.
Bia khắc Việt Nam trên đảo Hoàng Sa
Quần đảo Paracels bỗng nhiên hóa ra quan trọng.
Mấy hòn núi nhấp nhô trên mặt biển Đông, bỏ hoang đã bao nhiêu thế kỷ, bỗng nhiên ai nấy đều đến hỏi han một cách âu yếm lắm.
một trăm năm, và vua Gia Long đã có dụ sát nhập đảo vào nước Nam. Và hăng hái đem quân đến.
Nước Nhật không bằng lòng và cả quyết nói: “Đảo ấy cuả Nhật ví có người Nhật được khai khẩn trong đảo,rối cũng hăng hái đem quân đến.
Nước Tầu của Tương Giới Thạch cũng ra mặt đòi là của mình. Vì từ 1909, Tầu đã sát nhập quần đảo này vào lãnh thổ Tầu rồi. Nhưng không hăng hái đem quân đến vì có muốn cũng chẳng còn có quân đâu mà kéo đến nữa.
Vậy quần đảo là của ai?
Lấy mới cũ mà nói, thì nó là của An-nam. Nhưng ở trường quốc tế, người ta không ai theo luật mới cũ cả.
Cho nên quần đảo ấy chẳng là của ai cả. Nó chỉ là của sức mạnh.
Rồi đây, Pháp mạnh hơn Nhật, thì nó là của Pháp. Mà nếu Nhật mạnh hơn Pháp, thì nó là của Nhật.
Còn Tàu, cái nước to mà yếu, thì ai người ta kể đến làm gì cho nhọc.
Hoàng Đạo
|
